M var raunverulega kona

Persónan M úr myndunum um James Bond á sér raunverulega fyrirmynd.

Þegar hinn þolgóði yfirmaður James Bond varð kona árið 1995 bjuggust margir við að því yrði ekki tekið þegjandi. Annað kom hins vegar á daginn, enda gerði Judi Dench hlutverkinu stórgóð skil. Færri vita hins vegar að kvenkyns M á sér fyrirmynd í Stellu Rimington sem gegndi stöðu yfirmanns MI5 þegar barátta Breta við IRA stóð sem hæst. Stella er í dag metsöluhöfundur og skrifar auðvitað njósnasögur.

M á sér fyrirmynd í Stellu Rimington sem gegndi stöðu yfirmanns MI5 þegar barátta Breta við IRA stóð sem hæst.

Stella byrjaði að vinna hjá MI5 árið 1968. Á ferlinum vann hún fyrir allar deildir öryggisþjónustunnar m.a. gagnundirróðursdeildinni (counter-subversion), gagnnjósnadeildinni og gagnhryðjuverkadeild.

Hún var skipuð Director General árið 1992 þremur árum áður en Judi Dench steig fram á sjónarsviðið í Licence to Kill. Nýjasta bók hennar heitir Breaking Cover. Hún var fyrst kvenna til að gegna þessu embætti. Eftir að hún hætti að vinna hefur hún skrifað tíu bækur, sjálfsævisögu sína og níu bækur um njósnarann Liz Carlyle.

AUGLÝSING


Ástæðu þess að hún ákvað að leggja fyrir sig njósnir segir Stella vera þá að hún var fjögurra ára þegar seinni heimsstyrjöldinni lauk. Fjölskylda hennar flutti frá London til Essex meðan á stríðinu stóð og endaði í litlu þorpi Barrow-Furness í Kumbríu. Svæðið hafði orðið illa úti í loftárásum Þjóðverja og langan tíma tók að laga sárin.

„IRA-hreyfingin var þá mjög virk í London og auðvelt að komast að því við hvaða götu Stella bjó. Hún átti um það leyti tvær dætur, Sophie, 21 árs og Harriet sem var 17 ára. Þær mæðgur urðu að flýja heimili sitt með hundinn sinn og dvelja í öruggu húsi meðan verið var að finna nýtt húsnæði handa fjölskyldunni.“

Fyrstu minningar Stellu eru af leitarljósum Breta að sveima um loftin í leit að flugvélum og hvellunum þegar varnaðarskotum var skotið í átt að þeim. Fjölskyldan þurfti oft að skríða ofan í loftvarnabyrgi og Stella hefur þjáðst af innilokunarkennd alla ævi. Foreldrar hennar tóku ósköpunum þó af stóískri ró og það telur hún að hafi hjálpað sér að komast yfir óttann.

Báðir foreldrar hennar höfðu þá trú að aldrei ætti að gefast upp heldur ávallt sýna þrautseigju í lífinu og það mottó tileinkaði dóttir þeirra sér.

Vann fyrir Indlandsskrifstofu MI5

Hún gerðist skjalavörður í skjalasafni Worcester-sýslu eftir að hún lauk námi en fluttist til London með manni sínum John og tók við svipuðu starfi í India Office Library. John var diplómat en þau giftu sig árið 1963. Næstu ár ferðuðust þau víða og Stella gegndi hlutverki eiginkonu sendiráðsmanns. Þau bjuggu í Nýju-Dehli þegar henni var boðið starf hjá MI5. Hún tók því, enda orðin hálfþreytt á að brosa í veislum og taka stöðugt á móti ókunnugu fólki. Í fyrstu gegndi hún þó ekki öðrum skyldum en að vera einkaritari á Indlandsskrifstofunni.

Daniel Craig og Judi Dench í hlutverkum njósnarans 007 og yfirmannsins M.

Þegar þau sneru aftur til London sótti hún um fasta stöðu Junior Assistant Officer og fékk. Á þessum árum voru konurnar þó aðallega í bakvinnslunni meðan karlarnir voru sendir út af örkinni til að kanna ástand hér og þar í heiminum. Um þetta leyti kom hins vegar upp sú staða að MI5 gekk ekki sérstaklega vel að fá til liðs við sig karla af því tagi sem þeir sóttust eftir þ.e. vel menntaða menn með yfirsýn og þekkingu á stjórnmálum. Þá leituðu þeir að nýliðum í háskólunum en það varð til þess að konurnar sögðu stopp og bentu á að á meðan þeir væru að sækja reynslulitla unga menn væru við störf í öryggisþjónustunni vel menntaðar konur með þekkingu og yfirsýn á stjórnmálum.

Þær hófu þögult andóf og smátt og smátt voru fleiri konur sendar af stað í njósnastörf. Þær reyndust hafa jafnmikla hæfni og karlarnir þótt vinnubrögðin væru vissulega öðruvísi en Stella segir að fjölbreytnin hafi verið nauðsynleg til að fá þær upplýsingar sem nauðsynlegt var að afla. Starfið er að hennar mati mjög áhugavert og margbreytilegt. Hún vann í gagnnjósnadeildinni meðan á kalda stríðinu stóð og þótt hún geri ekki lítið úr hættunni vill hún meina að þeir sem hún fékk til liðs við sig og störfuðu fyrir hana innan Sovétríkjanna hafi verið í meiri hættu en hún sjálf eða allt þar til hún var orðin yfirmaður MI5 og ríkistjórnin gaf upp nafn hennar. IRA-hreyfingin var þá mjög virk í London og auðvelt að komast að því við hvaða götu Stella bjó. Hún átti um það leyti tvær dætur, Sophie, 21 árs og Harriet sem var 17 ára. Þær mæðgur urðu að flýja heimili sitt með hundinn sinn og dvelja í öruggu húsi meðan verið var að finna nýtt húsnæði handa fjölskyldunni. Sophie var komin í háskóla og síðar sagði Stella að hún hefði ekki geta tryggt öryggi hennar og fundið fyrir miklum ótta hennar vegna.

Stella og maður hennar skildu á borði og sæng árið 1984 en hafa aldrei gengið frá lögskilnaði. Hún segir það vegna þess að hvorugt þeirra hafi nokkru sinni fundið hjá sér þörf til að giftast einhverjum öðrum. Hún viðurkennir fúslega að erfitt hafi verið að finna gott jafnvægi milli krefjandi vinnu, barnauppeldis og heimilis. Allar konur þurfi að finna sína leið og bendir á að þegar hún átti Sophie árið 1971 hafi fæðingarorlofið aðeins verið þrír mánuðir þannig allt þokist í rétta átt. Eftir að Stella skrifaði sjálfsævisögu sína komst hún á bragðið með að skrifa og Liz Carlyle varð til, kona sem hún dregur enga dul á að er byggð á henni sjálfri.

Höfundur / Steingerður Steinarsdóttir

Ekki missa af þessum

Annað áhugavert efni

Nýjast á Mannlíf.is